Dodał: tbiegun | 2007-04-06 00:00
Po każdym przepuszczonym golu, po powrocie do domu, analizowałem go bardzo szczegółowo, prawie zawsze dochodziłem do wniosku, że zabrakło mi kilku centymetrów. Aby maksymalnie zyskać te centymetry, aby efektywnie zasłonić światło bramki, potrzebuje po pierwsze być prawidłowo ustawiony, przyjąć odpowiednia postawę, po drugie, moc mięsni mojego ciała musi być wysoka. W poniższym artykule zajmę się pierwszą kwestią.
Jedno z najważniejszych umiejętności bramkarskiego fachu jest rzadko omawiane i opisywane. Podczas mojego stażu trenerskiego w Legii Warszawa oraz pracy w szkockim klubie, rozmowom przy okazji różnych kursów, spotkałem się z odmiennymi interpretacjami pozycji golkipera przed uderzeniem piłki przez przeciwnika. Również na forum www.goalkeeper.pl spotykam się z różna interpretacją.
Zbliża się Wielkanoc, pieczenie ciast i przygotowywanie świątecznych potraw.
Naszła mnie myśl, iż pozycja bramkarza przed strzałem piłki jest jak pieczenie ciasta. Pierwszy krok przy pieczeniu ciasta to właściwe odmierzenie ilości mąki, i teraz, jeśli zrobimy to nie właściwie, źle odmierzymy, mimo tego, że pozostałe składniki dodamy we właściwej proporcji, ciasto się upiecze, lecz czy będzie smakowało jak należy i dobrze wyglądało?
Tą samą prawdę możemy odnieść do przyjmowania prawidłowej pozycji przed strzałem piłki. Jeśli będzie ona niewłaściwa, obrona strzału może i będzie skuteczna, lecz czy byliśmy w stanie efektywnie zasłonić światło bramki?
Jak więc przyjąć właściwą postawę?
Najpierw spróbuję nazwać tą pozycje. W literaturze polskiej spotkać się można z postawą bramkarską, hmm i tu już jest niejasność, ponieważ bramkarz przecież zawsze przyjmuje pewną postawę (np. czy to podczas otwartej gry, czy sytuacji 1v1). Z tego powodu, aby oddzielić różne pozycje bramkarza na boisku, w tym przypadku pozycję przed strzałem, postanowiłem przyjąć angielskie wyrażenie ready position, co w polskim tłumaczeniu oznacza pozycję gotów. Spotkać się jeszcze można z set position (lecz ang. „set”, a polskie ustawienie), nasuwa mi na myśl statyczną postawę, a przecież pozycja ciała golkipera przed strzałem powinna być właśnie zbalansowana, miękka, gotowa na reakcje. Spotkać tudzież jeszcze można wyrażenie: pozycja bramkarska (tu nasuwa się szersza i dwuznaczna interpretacja). Pozostanę więc przy postawie bramkarza (pozycja ciała bramkarza przed strzałem piłki) – pozycji gotów.
Skoro mamy już jasność nazewnictwa, spróbuję zdefiniować tą charakterystyczną pozycję ciała.
Pozycja gotów jest pozycją ciała przyjmowaną przez bramkarza tuż przed strzałem piłki przez przeciwnika (strzał z bliskiej i dalszej odległości, również ze stałych fragmentów gry; jednakże nie jest to pozycja przyjmowana przed uderzeniem piłki np. w syt. sam na sam). Polega na „załadowaniu” mięśni, utworzeniu silnej, zbalansowanej postawy ciała, swoistej bazy.
Jak przejawia się „załadowanie” mięśni?
Stopy bramkarza powinny być rozstawione na szerokości jego ramion. Takie ułożenie pozwala na szybkie przemieszczanie się we wszystkich kierunkach. Jeśli stopy będą za szeroko mobilność staje się ograniczona. Również moc rozwijana w fazie odbicie, aby eksplozywnie rzucić się w stronę lecącej piłki jest ograniczona.
Środek ciężkości ciała powinien być przesunięty do przodu (tułów pochylony do przodu), proste plecy, kolana ugięte. Te trzy ruchy automatycznie powodują, że stoimy miękko na przedniej części stóp. Ręce powinny być ugięte w stawie łokciowym, tak aby przedramiona znajdowały się w równoległym położeniu w stosunku do ziemi. Tym samym, to ułożenie rąk, powoduje, że odległość jaką będzie musiała pokonać ręka (w kierunku – dół, góra) jest zbliżona do siebie, czyli ułożenie rąk jest zrównoważone (jeśli chodzi o pokonywaną drogę), aby zareagować na piłkę lecącą poniżej klatki piersiowej, jak i powyżej. Pomijam w tym momencie prędkość ruchu ręki, od której zależy jej moc. Dłonie są ułożone w kształcie, jakbyśmy trzymali plażową piłkę. Wzrok skierowany na piłkę.
Ryc. 1 Prawie idealna pozycja gotów
Bardzo istotne jest pochylenie tułowia w przód i utrzymanie się w tej pozycji przed strzałem, ponieważ ciało posiada naturalną reakcję podnoszenia się i unikania presji, cofania tułowia (flinch factor). Jest to naturalny ruch, ponieważ, mało jaki bramkarz będzie atakował piłkę przemieszczającą się z prędkością dochodzącą do 80 km/h, a nawet 100 km/h. Jednakże jeśli bramkarz będzie potrafił panować nad swoim ciałem, stanie się bardzo skuteczny. Unikanie cofania tułowia, przychodzi z doświadczeniem, a nabywa się go latami praktyki.
Następnym ważnym aspektem pozycji gotów jest to, iż jest to chwilowa pozycja, przyjmowana tuż przed tym kiedy przeciwnik bierze zamach noga (lub inną częścią ciała), aby uderzyć piłkę. Jeśli bramkarz będzie się przemieszczał, „gotował” do przyjęcia pozycji, mówiąc wprost nie będzie on gotów. Bramkarz winien być w pozycji gotów przed strzałem piłki.
Ponadto, jeśli się przyglądniemy innym dyscyplinom sportu, zauważymy, że pozycja gotów jest swoim kształtem zbliżona do pozycji jaką przyjmują sportowcy np. w tenisie, siatkówce, piłce ręcznej (defensywa) czy bramkarza w hokeju na trawie. Tułów pochylony, kolana ugięte, rzadko stanie na całych stopach.
Ryc. 2 Pozycja gotów bramkarza w hokeju na trawie
„Wchodzenie” w pozycję gotów, powinno przebiegać szybko, sprawnie i efektywnie, aby nie tylko prawidłowo ustawić się w stosunku do piłki (relacja: bramka-piłka), ale przede wszystkim przyjąć prawidłową pozycję i tym samym zyskać cenne centymetry.
Najlepszym sposobem nauki pozycji gotów jest praktykowanie jej (w tej kwestii nic nie zmieniło się od dziesięcioleci). Po pierwsze należy się przyzwyczaić do przemieszczani się w tej pozycji w: przód, tył, bocznie. Następnie podczas treningów, utrzymywać tą pozycję, skupić się na niej, przeanalizować swoje odczucia. Na koniec można użyć bardzo skutecznego sposobu, mianowicie nakręcić na kamerę swój trening a po treningu oglądnąć i przeanalizować jak często przyjmujemy prawidłową pozycje tuż przed uderzoną piłką.
Pamiętajmy, aby upiec dobre ciasto, nie wystarczy odmierzyć prawidłowo składników, trzeba w to włożyć serce, to co robią nasze mamy, w pieczenie ciasta wkładają swoje serca. Dlatego ich ciasta są najlepsze na świecie. Smacznego.
Bibliografia:
1. David Coles, „Goalkeeping, the specialist”, Wyd. The Crowood Press, 2003 r.
2. Joseph A. Luxbacher, Gene Klein, „The Soccer Goalkeeper”, Wyd. Human Kinetics, 2002 r.
3. Rudolf Kapera, „Trening bramkarza”,
Spis rycin:
1. www.tylooz.com.we
2. www.obo.co.nz
Copyright by Daniel Pawłowski
Proszę skontaktować się ze mną, jeśli pragniesz pobrać całość lub cześć powyższego tekstu.
Tagi: pozycja bramkarska, technika bramkarska,
skomentuj
